Οι κίνδυνοι του καπνίσματος και του ατμίσματος, όπως επίσης και η ανάγκη για αποτελεσματικές πολιτικές πρόληψης και μείωσης της βλάβης συζητήθηκαν την Τρίτη (3/2) στην 3η Ενότητα του ετήσιου συνεδρίου της Ελληνικής Ομοσπονδίας Καρκίνου (ΕΛΛΟΚ) στο Wyndham Grand Athens.
Το Στρογγυλό Τραπέζι συντόνισε ο Εμμανουήλ Σμυρνάκης, Γενικός Οικογενειακός Ιατρός και Καθηγητής Πρωτοβάθμιας Φροντίδας Υγείας στο ΑΠΘ.
Κατά την εισαγωγή του, ο κ. Σμυρνάκης τόνισε ότι η κατανάλωση καπνού αποτελεί το μεγαλύτερο κίνδυνο για την υγεία που μπορεί να αποφευχθεί και τη σημαντικότερη αιτία πρόωρου θανάτου στην ΕΕ, υπεύθυνη για 700.000 θανάτους ετησίως. Στο ίδιο πλαίσιο, ανέφερε ότι 50% των καπνιστών πεθαίνουν πρόωρα, κατά μέσο όρο κατά 14 χρόνια νωρίτερα. Στην Ελλάδα δε, έχουμε το τρίτο μεγαλύτερο ποσοστό καπνιστών στην Ευρώπη, ενώ 22% των συνολικών θανάτων αποδίδεται στο κάπνισμα είτε ενεργητικό, είτε παθητικό.
Κατά την ομιλία του, ο Joao Breda, Επικεφαλής του Γραφείου του ΠΟΥ για την Ποιότητα της Φροντίδας και την Ασφάλεια των Ασθενών στην Αθήνα, μοιράστηκε ανησυχητικά δεδομένα για τη διάδοση του καπνίσματος και ιδιαίτερα του ατμίσματος στη χώρα μας, ειδικά σε νεαρότερες ηλικίες.
«Χάνουμε τον πόλεμο απέναντι στη βιομηχανία του καπνού, η οποία έχει κάνει ισχυρό comeback», σημείωσε αρχικά ο κ. Breda.
Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρέθεσε, η χρήση καπνού αποτελεί το 25% των αιτιών θανάτου που μπορούν να προληφθούν παγκοσμίως. Η αναλογία δε, μεταξύ των φύλων ανέρχεται σε 13 με 41% στους άνδρες και 2 με 21% στις γυναίκες. Ο κ. Breda υπογράμμισε μάλιστα ότι η έκβαση των θεραπειών για τον καρκίνο μειώνεται από τη χρήση καπνικών προϊόντων.
Σε αυτό το πλαίσιο, πρότεινε αύξηση της τιμής του καπνού, καθώς -όπως είπε- θα μπορούσε να οδηγήσει σε μείωση του ποσοστού των καπνιστών.
Όσον αφορά τα ευρωπαϊκά δεδομένα, ανέφερε ότι η Ευρώπη είναι η περιφέρεια όπου συντελείται η δεύτερη σε ταχύτητα μείωση της χρήσης καπνικών προϊόντων. Στην Ελλάδα όμως, -όπως και σε άλλες χώρες της ανατολικής Ευρώπης- υπάρχει υψηλή επίπτωση του καπνίσματος. Στις γυναίκες μάλιστα, χαρακτήρισε ως ανησυχητική την κατάσταση.
«Πρέπει να ανησυχήσουμε με τα ποσοστά που αφορούν τις γυναίκες ιδιαίτερα για το άτμισμα. Δε μιλάμε μόνο για τον καρκίνο, αλλά και για τις καρδιαγγειακές και άλλες μη μεταδιδόμενες χρόνιες νόσους».
Οι νέοι
Παράλληλα, ο κ. Breda έκρουσε τον κώδωνα του κινδύνου για τις νεότερες πληθυσμιακές κατηγορίες στην Ελλάδα και τη δημοφιλία των νέων καπνικών προϊόντων σε αυτές.
«Υπάρχει προβληματισμός ότι τα νέα προϊόντα θα αντιστρέψουν την πρόοδο που έχουμε επιτύχει παγκοσμίως. Πρόκειται για προϊόντα πολύ δημοφιλή ιδιαίτερα στους νέους. Τα πιο δημοφιλή είναι αυτά που περιέχουν γεύση, και είναι η αιτία που οι νέοι ξεκινούν το άτμισμα. Την τελευταία δεκαετία έχει τριπλασιαστεί ο αριθμός των νέων που χρησιμοποιούν ναρκωτικά, αλκοόλ και καπνικά προϊόντα σε ηλικίες κάτω των 18». Όπως χαρακτηριστικά πρόσθεσε:
«Δε χρησιμοποιούνται από ανθρώπους που είναι ήδη καπνιστές ή προσπαθούν να μειώσουν το κάπνισμα. Μιλάμε για νέους χρήστες που ξεκινούν το κάπνισμα με αυτά τα προϊόντα. Μόνο 3% των ενηλίκων χρησιμοποιούν τέτοια προϊόντα και 22% των νέων. Τα δεδομένα είναι ξεκάθαρα, ας μην τα αγνοούμε».
Ο κ. Breda, σχολίασε επίσης και τις επιτυχημένες διαφημιστικές καμπάνιες της καπνοβιομηχανίας, η οποία όπως είπε αξιοποιεί influencers για την προώθηση των και την ελκυστικότητα των προϊόντων της. Πολλές από αυτές τις διαφημίσεις έχουν σχεδιαστεί για να απευθύνονται σε ανήλικους, τόνισε.
Κλείνοντας, όσον αφορά την επιβολή του αντικαπνιστικού νόμου στην Ελλάδα σημείωσε ότι η κατάσταση έχει βελτιωθεί, ωστόσο είναι σημαντικό να υπάρξει κανονισμός και για τα νέα καπνικά προϊόντα.
Στρογγυλό Τραπέζι
Στη συζήτηση που ακολούθησε, υπήρξε γενική ομοφωνία από τη μεριά των συμμετεχόντων ως προς την ανάγκη λήψης μέτρων που θα αφορών και τα νέα καπνικά προϊόντα.
Ο Στέφανος Τριαρίδης, Καθηγητής Α’ Ωτορινολαρυγγολογικής Κλινικής ΑΠΘ και Πρόεδρος της Ιατρικής Σχολής του ΑΠΘ ανέφερε ότι οι επιπτώσεις του καρκίνου αφορούν τόσο τη σταδιακή έκπτωση των λειτουργικών συστημάτων του οργανισμού, όσο και στην καρκινογένεση.
Τα νέα καπνικά προϊόντα προωθήθηκαν ως υποκατάστατα σε βαρείς καπνιστές. Τα σχετικά στοιχεία προέρχονταν βέβαια από την ίδια τη βιομηχανία –όπως χαρακτηριστικά είπε- και παρουσιάζονταν ως απενοχοποιημένα.
«Πλέον γνωρίζουμε ότι τα νέα προϊόντα ηλεκτρονικής ή θερμικής απελευθέρωσης νικοτίνης έχουν επιβάρυνση σε νόσους του αναπνευστικού, καρδιαγγειακά κτλ. Αποτελούν πύλη εισαγωγής λοιπόν στις καπνικές συνήθειες», σημείωσε ο κ, Τριαρίδης
Σε αυτό το πλαίσιο, πρότεινε περιορισμούς αντίστοιχους με αυτούς που ισχύουν για το συμβατικό τσιγάρο στους δημόσιους χώρους, όπως και παρεμβάσεις για την αλλαγή νοοτροπίας των γιατρών.
Από τη μεριά της η κ. Φωτεινή Κουλούρη, Διοικητικός Επιστήμων και Προϊσταμένη Γενικής Διεύθυνσης Δημόσιας Υγείας και Ποιότητας Ζωής του Υπουργείου Υγείας, σχολίασε ότι το κάπνισμα και η υπερβολική κατανάλωση αλκοόλ αποτελούν δομικές προκλήσεις για τη δημόσια υγεία.
Το μήνυμα –όπως χαρακτηριστικά είπε- είναι σαφές «δεν υπάρχουν αθώα ή μη αθώα προϊόντα, υπάρχουν απλώς καπνικά προϊόντα. Άρα, πρέπει να υπάρχει μηδενική ανοχή στην έκθεση των παιδιών και των εφήβων σε αυτά. Οι πολιτικές δημόσιας υγείας πετυχαίνουν μόνο όταν γίνονται κοινωνικό κεκτημένο. Πρέπει να επικαιροποιήσουμε τις πολιτικές μας για να αντιμετωπίσουμε την ελκυστικότητα των συγκεκριμένων προϊόντων».
Η Δάφνη Καϊτελίδου, Καθηγήτρια στον Τομέα Δημόσιας Υγείας του Τμήματος Νοσηλευτικής στο ΕΚΠΑ, Διευθύντρια Εργαστηρίου Οργάνωσης και Αξιολόγησης Υπηρεσιών Υγείας και Πρόεδρος του Οργανισμού Διασφάλισης της Ποιότητας στην Υγεία (Ο.ΔΙ.Π.Υ.) ανέφερε ότι η εμπειρία άλλων χωρών δείχνει ότι η επιτυχία των πολιτικών εξαρτάται από διατομεακή συνεργασία, με επίκεντρο το ισχυρό νομοθετικό πλαίσιο, ελεγκτικούς μηχανισμούς και επαρκείς μηχανισμούς πρόληψης του καπνίσματος.
Διαβάστε περισσότερα στο reporter.gr