Η μικρή μας back to school «ιεροτελεστία»
Θυμάμαι όταν τα παιδιά μου ήταν μικρά, την Κυριακή πριν ξεκινήσει ουσιαστικά η σχολική χρονιά την περίμενα σχεδόν με… δημιουργική αγωνία. Ήθελα να αφιερώσουμε λίγες ώρες μαζί για να οργανώσουμε το δωμάτιό τους και, κυρίως, τη νέα μας καθημερινότητα.
Από το πού θα αφήνουν τη σχολική τσάντα μόλις μπαίνουν στο σπίτι, μέχρι το πού θα μπαίνει η τσάντα του φροντιστηρίου, τα βιβλία και τα τετράδια που δεν χρειάζονταν την επόμενη ημέρα ή τα ρούχα της γυμναστικής. Μικρές, πρακτικές αποφάσεις ώστε μέσα στην εβδομάδα να μη χάνουμε χρόνο ψάχνοντας το ένα και το άλλο την τελευταία στιγμή.
Με τα χρόνια κατάλαβα ότι αυτή η μικρή κυριακάτικη οργάνωση δεν είχε να κάνει τόσο με ένα τακτοποιημένο δωμάτιο. Είχε να κάνει με το να κερδίζουμε χρόνο, να μειώνουμε το άγχος μέσα στην εβδομάδα και, σιγά σιγά, να μαθαίνουν και τα ίδια τα παιδιά να οργανώνονται.
Φυσικά, όλα αυτά αλλάζουν όσο μεγαλώνουν τα παιδιά. Όταν η κόρη μου έφτασε στο Γυμνάσιο, ούτε που τολμούσα να περάσω το κατώφλι του δωματίου της χωρίς άδεια. «Δεν είναι δική σου δουλειά», μου έλεγε. Και είχε απόλυτο δίκιο.
Υπήρχε όμως κάτι που, περιέργως, μου επέτρεπε να κάνω μέχρι και το Λύκειο: να ντύνουμε μαζί τα καινούργια βιβλία της με διαφανές πλαστικό. Ήταν η δική μας μικρή back to school συνήθεια και, για μένα, μια αφορμή να βρίσκομαι για λίγο στον χώρο της χωρίς να εισβάλλω σε αυτόν.
Ο γιος μου, από την άλλη, ήθελε πάντα λίγη βοήθεια στην αρχή της χρονιάς. Του άρεσε να βλέπει τα πράγματά του τακτοποιημένα. Καθόταν δίπλα μου, έπαιζε με τα ζωάκια του και ουσιαστικά… συμμετείχε με την παρουσία του.
Σήμερα είναι 25 και βλέπω ότι του αρέσει ακόμη να υπάρχει μια οργάνωση στο σπίτι του. Αξιοποιεί κάθε χώρο, βρίσκει πρακτικές λύσεις και του αρέσει τα πράγματα να έχουν τη θέση τους. Ίσως να συνέβαλαν και εκείνες οι Κυριακές. Ποιος ξέρει;
Τελικά, ίσως αυτό να είναι και το σημαντικότερο: δεν χρειάζεται να οργανώνουμε για τα παιδιά, αλλά μαζί με τα παιδιά. Ανάλογα με την ηλικία τους, άλλοτε θα συμμετέχουν περισσότερο, άλλοτε λιγότερο και κάποια στιγμή μπορεί να μας κλείσουν και την πόρτα! Η βοήθεια και η παρουσία μας, όμως, μπορούν να είναι πάντα διαθέσιμες χωρίς να γίνονται παρέμβαση.
Και αυτό που πολλές οικογένειες κάνουν περισσότερο ενστικτωδώς επιβεβαιώνουν και επαγγελματίες organizers: όταν υπάρχουν απλές και σταθερές θέσεις για τα πράγματα που χρησιμοποιούν καθημερινά τα παιδιά, μειώνεται το πρωινό ψάξιμο και τα ίδια μπορούν σταδιακά να αναλαμβάνουν μεγαλύτερη ευθύνη για τη ρουτίνα τους.

8 πράγματα που μπορούμε να οργανώσουμε μαζί αυτό το Σαββατοκύριακο
1. Φτιάχνουμε έναν σταθερό χώρο για διάβασμα
Δεν χρειάζεται να δημιουργήσουμε το τέλειο γραφείο του Pinterest. Χρειάζεται απλώς ένα σταθερό και ήσυχο σημείο όπου το παιδί μπορεί να συγκεντρώνεται.
Μολύβια, τετράδια, ψαλίδι, φορτιστές, αριθμομηχανή και ό,τι χρησιμοποιεί συχνά καλό είναι να βρίσκονται κοντά του και, κυρίως, να έχουν συγκεκριμένη θέση.
Αφήστε το παιδί να συμμετέχει και να βάλει τη δική του πινελιά στον χώρο. Όταν αισθάνεται ότι του ανήκει, είναι πιθανότερο να τον χρησιμοποιεί και να τον διατηρεί οργανωμένο.

2. Αποφασίζουμε πού «μένει» η σχολική τσάντα
Πού πηγαίνει η τσάντα όταν το παιδί επιστρέφει από το σχολείο; Σε έναν γάντζο στην είσοδο; Σε μια συγκεκριμένη γωνιά του δωματίου; Σε ένα ράφι;
Δεν έχει σημασία πού. Σημασία έχει να υπάρχει μία σταθερή θέση.
Το ίδιο μπορούμε να κάνουμε με την τσάντα του φροντιστηρίου, της ξένης γλώσσας ή μιας δραστηριότητας. Έτσι, το πρωί δεν ξεκινά με το γνωστό «Μαμά, πού είναι η τσάντα μου;». Οι organizers προτείνουν αντίστοιχα ένα σταθερό «drop zone» για τσάντες, παπούτσια, lunch boxes και αθλητικό εξοπλισμό.
3. Ξεκαθαρίζουμε πριν οργανώσουμε
Πριν αρχίσουμε να βρίσκουμε θέσεις για τα καινούργια πράγματα, χρειάζεται να αποχαιρετήσουμε μερικά από τα παλιά.
Χαλασμένες κασετίνες, στεγνοί μαρκαδόροι, σπασμένα μολύβια, παλιές τσάντες ή πράγματα που έχουν μείνει στο δωμάτιο από πέρυσι χωρίς να χρησιμοποιούνται.
Πρώτα ξεκαθαρίζουμε και μετά οργανώνουμε. Όσο λιγότερα περιττά πράγματα υπάρχουν στον χώρο, τόσο ευκολότερο είναι και για το παιδί να τον διατηρήσει τακτοποιημένο.
4. Βλέπουμε τι σχολικά έχουμε πριν αγοράσουμε άλλα
Πριν από μία ακόμη επίσκεψη στο βιβλιοπωλείο, αξίζει να κάνουμε μια μικρή «απογραφή».
Μαζεύουμε μολύβια, γόμες, κόλλες, τετράδια, μαρκαδόρους και όλα εκείνα τα σχολικά που έχουν σκορπιστεί σε συρτάρια, γραφεία και ντουλάπια.
Πιθανότατα θα ανακαλύψουμε ότι έχουμε περισσότερα απ’ όσα νομίζαμε. Κρατάμε όσα μπορούν να χρησιμοποιηθούν, πετάμε όσα έχουν χαλάσει και βλέπουμε τι πραγματικά χρειάζεται να αγοράσουμε.

5. Κάνουμε ένα μικρό reset στην ντουλάπα
Δεν χρειάζεται γενική εκκαθάριση. Αρκεί ένα γρήγορο πέρασμα μαζί με το παιδί.
Τι του κάνει ακόμη; Τι έχει μικρύνει; Τι δεν φοράει; Τι χρειάζεται πραγματικά για τη νέα χρονιά;
Και κάπου εδώ μπορούμε να δημιουργήσουμε μια συγκεκριμένη θέση για τα ρούχα της γυμναστικής, την αθλητική τσάντα ή τον εξοπλισμό των δραστηριοτήτων. Γιατί το να ανακαλύπτουμε στις 7:45 το πρωί ότι δεν βρίσκουμε τη φόρμα της γυμναστικής δεν είναι ο ιδανικός τρόπος να ξεκινήσει η ημέρα!
Καλό είναι, επίσης, το ξεκαθάρισμα να γίνεται μαζί με το παιδί και χωρίς πίεση να αποχωριστεί πράγματα που εκείνο θέλει ακόμη να κρατήσει.

6. Βρίσκουμε θέση για βιβλία, τετράδια και όλα αυτά τα χαρτιά
Ανακοινώσεις, εργασίες, ζωγραφιές, φωτοτυπίες, άδειες, ενημερώσεις. Μέσα σε λίγες εβδομάδες μπορούν να καταλάβουν ολόκληρο το γραφείο.
Ένας φάκελος, ένα κουτί ή μια θήκη αρκεί για να ξέρει το παιδί πού πηγαίνουν τα χαρτιά που πρέπει να κρατήσει.
Το ίδιο ισχύει και για τα βιβλία. Μπορούμε να αποφασίσουμε μαζί πού μπαίνουν εκείνα που χρειάζονται για την επόμενη ημέρα και πού όσα δεν χρειάζεται να κουβαλήσει στο σχολείο. Μια μικρή λεπτομέρεια που μπορεί να γλιτώσει πολύ ψάξιμο.
7. Οργανώνουμε το lunch box, το παγούρι και τα snacks
Η σχολική οργάνωση δεν σταματά στην πόρτα του παιδικού δωματίου.
Μπορούμε να δημιουργήσουμε στην κουζίνα ένα σημείο όπου βρίσκονται συγκεντρωμένα τα lunch boxes, τα παγούρια και, ανάλογα με την ηλικία του παιδιού, κάποια snacks που μπορεί να παίρνει μόνο του.
Όσο μεγαλώνει, μπορεί να συμμετέχει όλο και περισσότερο στην προετοιμασία του κολατσιού του. Ένα απλό σύστημα που κερδίζει χρόνο για τους γονείς και ταυτόχρονα ενισχύει την αυτονομία του παιδιού.
8. Φτιάχνουμε ένα οικογενειακό ημερολόγιο
Σχολείο, αγγλικά, φροντιστήριο, ποδόσφαιρο, χορός, πάρτι, σχολικές εκδηλώσεις, ραντεβού…
Μερικές φορές το μεγαλύτερο άγχος της σχολικής χρονιάς δεν προέρχεται από την ακαταστασία, αλλά από όλα εκείνα που πρέπει να θυμόμαστε.
Ένα ημερολόγιο σε ένα σημείο που βλέπουν όλοι, ένας πίνακας ή ένα κοινό ψηφιακό ημερολόγιο μπορεί να λειτουργήσει ως ο μικρός «χάρτης» της εβδομάδας για όλη την οικογένεια.
Και ένας τελευταίος κανόνας: Κρατήστε το απλό
Δεν χρειάζεται αυτό το Σαββατοκύριακο να δημιουργήσουμε το τέλειο παιδικό δωμάτιο ούτε ένα σύστημα οργάνωσης που χρειάζεται… εγχειρίδιο για να λειτουργήσει.
Οι επαγγελματίες organizers επισημαίνουν κάτι πολύ απλό: αν ένα σύστημα είναι πολύ περίπλοκο, συνήθως εγκαταλείπεται μέσα στις πρώτες εβδομάδες. Το καλύτερο σύστημα είναι αυτό που μπορούν πραγματικά να χρησιμοποιήσουν τα ίδια τα παιδιά.
Οπότε ίσως ο στόχος γι’ αυτό το Σαββατοκύριακο να είναι πολύ πιο απλός: να καθίσουμε για λίγο μαζί τους και να αποφασίσουμε πού θα αφήνουν την τσάντα, πού θα βρίσκουν τα βιβλία, πού θα είναι τα πράγματα της γυμναστικής και πού θα κάθονται να διαβάσουν.
Γιατί τελικά η οργάνωση δεν είναι να είναι όλα τέλεια τακτοποιημένα. Είναι να ξέρει ο καθένας πού βρίσκεται αυτό που χρειάζεται, τη στιγμή που το χρειάζεται. Και αν αυτό μας χαρίσει και δέκα λεπτά λιγότερου πανικού κάθε πρωί, ακόμη καλύτερα.
Καλή σχολική χρονιά σε όλα τα παιδιά και τους γονείς!
Photo credits: Magnific