Για πολλούς ανθρώπους, η έννοια των ορίων εξακολουθεί να μοιάζει σκληρή ή εγωιστική. Το «όχι» συχνά συνοδεύεται από ενοχή, σαν να σημαίνει απόρριψη ή έλλειψη αγάπης.
Στην πραγματικότητα όμως, τα υγιή όρια αποτελούν βασικό στοιχείο κάθε ουσιαστικής σχέσης.
Στη συστημική ψυχολογία, τα όρια δεν θεωρούνται τείχη που απομακρύνουν τους ανθρώπους. Θεωρούνται τρόποι προστασίας της προσωπικής ταυτότητας και της συναισθηματικής ισορροπίας μέσα στη σχέση.
Ένα όριο είναι ουσιαστικά μια ξεκάθαρη πληροφορία: «αυτό με δυσκολεύει», «χρειάζομαι χρόνο», «δεν μπορώ να ανταποκριθώ σε αυτό τώρα». Δεν είναι επίθεση ούτε απόρριψη του άλλου.
Πολλοί άνθρωποι δυσκολεύονται να θέσουν όρια επειδή μεγάλωσαν πιστεύοντας ότι η αγάπη συνδέεται με τη διαρκή αυτοθυσία. Ότι το να φροντίζεις σημαίνει να βάζεις πάντα τον εαυτό σου τελευταίο.
Τα όρια προστατεύουν τη σχέση ακριβώς επειδή προστατεύουν και τον άνθρωπο μέσα σε αυτή. Ένας άνθρωπος που μπορεί να πει με ειλικρίνεια «αυτό δεν μπορώ να το δώσω τώρα» είναι πιο πιθανό να δώσει ουσιαστικά εκεί όπου πραγματικά θέλει και μπορεί.
Στη θεραπεία βλέπουμε συχνά ότι το πιο δύσκολο κομμάτι δεν είναι να μάθει κανείς να λέει «όχι». Είναι να αντέξει την ενοχή που μπορεί να ακολουθήσει. Να καταλάβει ότι η δυσαρέσκεια των άλλων δεν σημαίνει απαραίτητα ότι έκανε κάτι λάθος.
Γιατί η αγάπη που απαιτεί από έναν άνθρωπο να εξαφανίζεται συνεχώς για να διατηρείται ηισορροπία δεν είναι πραγματικά υγιής αγάπη.
Τα όρια δεν σταματούν τη σύνδεση. Την κάνουν πιο ειλικρινή, πιο καθαρή και πιο βιώσιμη.
Και τελικά, το να φροντίζεις τον εαυτό σου δεν είναι το αντίθετο της αγάπης. Είναι μέρος της.