Κάθε φορά που κάποιος ρωτάει πώς είναι να μεγαλώνεις ένα παιδί στην εφηβεία, η απάντηση είναι συχνά η ίδια. Εκπλήσσεσαι από το πόσο γρήγορα οι έφηβοι επιστρέφουν σε συμπεριφορές που θυμίζουν το μικρό παιδί που ήταν κάποτε. Παρά τα όσα μας λέει η κοινωνία για την «ανεξαρτησία» τους, οι έφηβοι, ίσως περισσότερο από ποτέ, θέλουν να είμαστε κοντά τους.

Η 11χρονη κόρη σου μπορεί να ακουμπήσει στον πάγκο της κουζίνας την ώρα που μαγειρεύεις, όπως έκανε στα πέντε της. Μπορεί να σου ζητήσει να καθίσετε μαζί στον καναπέ ή να διαβάσετε ένα βιβλίο. Όμως, υπάρχει μια στιγμή που η ανάγκη τους για σύνδεση χτυπάει «κόκκινο» και συνήθως είναι η στιγμή που εσύ ανυπομονείς να ακουμπήσεις το κεφάλι σου στο μαξιλάρι, είναι η ώρα του ύπνου.

Γιατί οι έφηβοι «ανοίγουν» την ψυχή τους τη νύχτα;

Πολλές μαμάδες παρατηρούν ότι οι έφηβοι τους ζητούν να μείνουν στο δωμάτιο «λίγο ακόμα». Εκεί, ανάμεσα στα λούτρινα και τα κινητά, ξεχύνουν όλη τους την ψυχή ή απλά θέλουν να κάνουν χαζά. Σύμφωνα με τους ειδικούς, αυτό που ονομάζουν «Νυχτερινή Βάρδια» (μεταξύ 10 μ.μ. και 2 π.μ.) είναι ο χρόνος που οι έφηβοι επεξεργάζονται συναισθηματικά τη μέρα τους.

Γιατί συμβαίνει αυτό;

• Χαλαρώνουν οι άμυνες: Την ημέρα διαχειρίζονται το σχολείο, τις φιλίες και τις προσδοκίες των άλλων. Τη νύχτα, η ικανότητά τους να απωθούν τα πράγματα εξασθενεί και όσα κρατούσαν μέσα τους βγαίνουν στην επιφάνεια.
• Αίσθηση ασφάλειας: Το σκοτάδι και η ησυχία δημιουργούν έναν ιδιωτικό χώρο, χωρίς πίεση, που τους επιτρέπει να γίνουν ευάλωτοι.

«Μα είμαι εξαντλημένη! Δεν μπορεί να περιμένει μέχρι το πρωί;»

Είναι η στιγμή που μόλις έχεις αρχίσει να αποκοιμάσαι και η πόρτα ανοίγει. Ο έφηβός σου στέκεται εκεί. Είσαι κουρασμένη, το ξέρουμε. Όμως, οι ειδικοί τονίζουν ότι ο τρόπος που θα αντιδράσεις εκείνη τη στιγμή έχει τεράστια σημασία.

Το παιδί σου σε επιλέγει για να μοιραστεί τον εσωτερικό του κόσμο. Δεν χρειάζεται να διορθώσεις τίποτα, ούτε να δώσεις λύσεις. Μερικές φορές αρκεί μια απλή φράση:

• «Χαίρομαι πολύ που μου το είπες».
• «Αυτό ακούγεται πραγματικά δύσκολο».
• «Φυσικά και σε αναστάτωσε, σε καταλαβαίνω».

Βάζοντας όρια με αγάπη

Αν η κούρασή σου είναι πραγματικά οριακή, είναι εντάξει να θέσεις ένα όριο. Μπορείς να πεις: «Θέλω πολύ να σε ακούσω, αλλά νιώθω ότι με παίρνει ο ύπνος. Μπορούμε να συνεχίσουμε την κουβέντα μας αύριο με την ίδια ησυχία;».

Το σημαντικό είναι να κρατήσεις την υπόσχεσή σου. Ένα μήνυμα το επόμενο πρωί που θα λέει «Καλή τύχη στο τεστ, σε σκέφτομαι», δείχνει στον έφηβο ότι τον άκουσες και ότι είσαι εκεί.

Μην κάνεις κήρυγμα για την οθόνη

Αν μπεις στο δωμάτιο και τον βρεις στο κινητό ενώ θα έπρεπε να κοιμάται, μη ξεκινήσεις το κήρυγμα για την ακτινοβολία και τον ύπνο. Κάθισε στην άκρη του κρεβατιού και ρώτα απλά: «Τι σε κρατάει ξύπνιο;».

Έρευνες δείχνουν ότι οι έφηβοι που νιώθουν ότι οι γονείς τους είναι συναισθηματικά διαθέσιμοι κατά τη διάρκεια της νύχτας, παρουσιάζουν σημαντικά χαμηλότερα ποσοστά άγχους και κατάθλιψης.

Μια γλυκιά στιγμή που περνάει γρήγορα

Οι έφηβοι είναι ακόμα παιδιά που αντλούν δύναμη από την παρηγοριά σου. Όταν νυστάζουν, εγκαταλείπουν για λίγο τον αγώνα για ανεξαρτησία και στρέφονται προς εσένα.

Απόλαυσε αυτές τις στιγμές. Άφησε το παιδί σου να καθοδηγήσει τη συζήτηση και απλώς… άκου. Συχνά δεν ψάχνουν καθοδήγηση, αλλά μια ευκαιρία να βγάλουν από μέσα τους όσα τους βαραίνουν.

Αν η ώρα του ύπνου είναι η στιγμή που ο έφηβός σου αισθάνεται αρκετά ασφαλής για να σου μιλήσει, τότε είναι μια στιγμή που αξίζει να μείνεις ξύπνια.