Πόσες φορές έχει τύχει να παίζετε με το παιδί σας και, ασυναίσθητα, να ρίχνετε μια ματιά στις ειδοποιήσεις του κινητού σας; Μια νέα, επίσημη έρευνα από τη Σουηδία έρχεται να μας υπενθυμίσει ότι αυτή η φαινομενικά αθώα συνήθεια επηρεάζει τα παιδιά μας πολύ περισσότερο από όσο νομίζουμε.
Η Υπηρεσία Δημόσιας Υγείας της Σουηδίας εξέδωσε νέες, αναλυτικές κατευθυντήριες γραμμές, καλώντας τους γονείς να αλλάξουν τη δική τους συμπεριφορά απέναντι στις οθόνες, καθώς οι ενήλικες αποτελούν το βασικό πρότυπο για τα παιδιά.
«Απομακρύνετε το τηλέφωνό σας όταν είστε με το παιδί σας. Χρησιμοποιήστε το μόνο αν είναι απόλυτη ανάγκη ή όταν το χρησιμοποιείτε μαζί», αναφέρει χαρακτηριστικά η υγειονομική αρχή.
Τι έδειξε η έρευνα: Ο καθρέφτης των δικών μας συνηθειών
Μετά από σχετική εντολή της σουηδικής κυβέρνησης, η υγειονομική υπηρεσία διερεύνησε τη σύνδεση μεταξύ της υγείας των παιδιών και του χρόνου που περνούν οι γονείς μπροστά στις οθόνες. Τα συμπεράσματα είναι αποκαλυπτικά:
- Πλήγμα στην επικοινωνία: Η χρήση οθόνης από τους γονείς επηρεάζει αρνητικά την ποιότητα της αλληλεπίδρασης και του ποιοτικού χρόνου με τα παιδιά τους.
- Η θεωρία του καθρέφτη: Διαπιστώθηκε άμεση σύνδεση ανάμεσα στις συνήθειες των γονέων και των παιδιών. Τα παιδιά των οποίων οι γονείς είναι «βαρείς» χρήστες smartphone τείνουν να αναπτύσσουν ακριβώς τις ίδιες, εθιστικές συνήθειες.
«Δεν νομίζω ότι οι άνθρωποι συνειδητοποιούν ότι η χρήση οθόνης από τους ίδιους τους γονείς επηρεάζει τα παιδιά στο βαθμό που γνωρίζουμε πλέον ότι το κάνει», δήλωσε χαρακτηριστικά ο Σουηδός Υπουργός Κοινωνικών Υποθέσεων, Jakob Forssmed.
Η ψυχίατρος και ερευνήτρια Helena Frielingsdorf συμπληρώνει πως τα παιδιά επηρεάζονται βαθιά από αυτό που βλέπουν να κάνουμε και όχι από αυτό που τους λέμε. Συνεπώς, μικρές αλλαγές στην καθημερινότητα μπορούν να φέρουν τεράστια διαφορά.
4 Πρακτικές συμβουλές από τους Σουηδούς ειδικούς για το σπίτι
Οι νέες σουηδικές οδηγίες προτείνουν απλά, εφαρμόσιμα βήματα για να προστατεύσουμε την οικογενειακή μας γαλήνη:
- Δημιουργήστε «ζώνες χωρίς οθόνες»: Ορίστε συγκεκριμένα μέρη στο σπίτι, όπως το τραπέζι της τραπεζαρίας ή τα υπνοδωμάτια, όπου τα κινητά και τα tablet απαγορεύονται αυστηρά για όλους.
- Μακριά από το κρεβάτι: Οι ψηφιακές συσκευές πρέπει να αποφεύγονται εντελώς τις ώρες πριν από τον ύπνο και να μένουν έξω από την κρεβατοκάμαρα κατά τη διάρκεια της νύχτας.
- Σκεφτείτε πριν δημοσιεύσετε (Sharenting): Προστατέψτε και σεβαστείτε την ιδιωτικότητα του παιδιού σας στο διαδίκτυο. Σκεφτείτε διπλά πριν ανεβάσετε μια φωτογραφία ή ένα βίντεό του στα social media.
- Γίνετε το καλό παράδειγμα: Δημιουργώντας εσείς οι ίδιοι υγιείς ψηφιακές συνήθειες, «εκπαιδεύετε» αυτόματα και το παιδί σας να κάνει το ίδιο.
Πόση οθόνη επιτρέπεται στα παιδιά ανά ηλικία;
Η Σουηδία έχει ήδη θεσπίσει αυστηρά όρια για τον χρόνο που επιτρέπεται να περνούν τα παιδιά μπροστά από οθόνες για ψυχαγωγικούς λόγους:
- Κάτω των 2 ετών: Καθόλου οθόνη.
- 2 έως 5 ετών: Έως 1 ώρα την ημέρα.
- 6 έως 12 ετών: Έως 2 ώρες την ημέρα.
- 13 έως 18 ετών: Έως 3 ώρες την ημέρα.
Από τα λόγια στην πράξη: Απαγόρευση των κινητών στα σχολεία
Η σκανδιναβική χώρα παίρνει το ζήτημα πολύ σοβαρά, καθώς ενσωματώνει στον Νόμο για την Εκπαίδευση μια εθνική απαγόρευση των smartphone στα σχολεία. Από την έναρξη του φθινοπωρινού τριμήνου της περιόδου 2026-2027, τα κινητά τηλέφωνα θα απαγορεύονται πλήρως στα σχολεία για όλα τα παιδιά έως και τη 9η τάξη (δηλαδή έως την ηλικία των 15-16 ετών).
πηγή: Guardian