Το μικρό σας κάνει μια επική κρίση στη μέση του διαδρόμου με τα φρούτα. Ή αρπάζει με το ζόρι το φορτηγό ενός άλλου παιδιού στο πάρκο και το κάνει να κλαίει. Νιώθετε τα επικριτικά βλέμματα των περαστικών να καρφώνονται πάνω σας σαν προβολείς. Η καρδιά σας χτυπάει δυνατά και η ντροπή σάς πνίγει.
«Μερικές φορές νιώθουμε ότι βρισκόμαστε στο επίκεντρο μιας θεατρικής παράστασης όταν είμαστε σε δημόσιο χώρο», εξηγεί η Celina Benavides, αναπτυξιακή ψυχολόγος και καθηγήτρια στο Oxnard College της Καλιφόρνιας. «Αυτή η πίεση μπορεί να επηρεάσει αρνητικά τον τρόπο που αντιδρούμε εμείς, και κατ’ επέκταση το παιδί».
Η Benavides απαντά σε πέντε κλασικές, «εμπόλεμες» ερωτήσεις γονιών στο NPR και δίνει πρακτικές συμβουλές για να διαχειριστείτε την κατάσταση με ψυχραιμία.
1. «Το παιδί μου ουρλιάζει στο σούπερ μάρκετ και με κοιτάζουν σαν να είμαι κακή μάνα. Τι κάνω;»
Η συμβουλή της ψυχολόγου: Σταματήστε και πάρτε μια βαθιά ανάσα. Τα παιδιά καθρεφτίζουν τη δική μας νευρικότητα. Κατεβείτε στο ύψος του, κοιτάξτε το στα μάτια και μιλήστε με σταθερή, χαμηλή φωνή.
Συχνά οι κρίσεις γίνονται επειδή τα νήπια θέλουν να νιώσουν ότι έχουν τον έλεγχο. Δώστε του μια επιλογή-παιχνίδι: «Θέλεις να βάλεις εσύ αυτό το κρεμμύδι στο καλάθι ή να το πάρω εγώ και να κρατάς εσύ τη σακούλα;». Αν η κρίση οφείλεται σε κούραση ή υπερδιέγερση και δεν μπορείτε να φύγετε, μετακινηθείτε σε έναν πιο ήσυχο διάδρομο. Λίγη απομόνωση θα μειώσει τα ερεθίσματα για το παιδί και θα προστατεύσει εσάς από τα αδιάκριτα βλέμματα.
2. «Τρομοκρατούμαι με την ιδέα του αεροπλάνου. Την τελευταία φορά, ένας άγνωστος μου είπε ότι το παιδί μου ουρλιάζει επειδή δεν με σέβεται. Πώς να απαντήσω;»
Η συμβουλή της ψυχολόγου: Έχετε κάθε δικαίωμα να βάλετε όρια. Μπορείτε να πείτε ευγενικά αλλά κοφτά: «Ευχαριστώ για τη συμβουλή, αλλά ξέρω πώς να το χειριστώ» ή απλώς «Ναι, περνάμε μια δύσκολη στιγμή αυτή τη στιγμή».
Η ενέργειά σας μέσα στο αεροπλάνο είναι πολύτιμη και περιορισμένη. Μην την ξοδεύετε στους ξένους. Εστιάστε αποκλειστικά στο παιδί σας. Δεν θα είναι κάθε πτήση τέλεια, και αυτό είναι απολύτως φυσιολογικό.
3. «Στο πάρκο, ένα παιδάκι χτύπησε τον 2χρονο γιο μου για να τον προσπεράσει και οι γονείς του δεν αντέδρασαν καθόλου. Τι έπρεπε να κάνω;»
Η συμβουλή της ψυχολόγου: Το να μαζέψετε τα πράγματά σας και να φύγετε για λόγους ασφαλείας είναι πάντα μια σωστή επιλογή. Αν όμως αποφασίσετε να παρέμβετε, εστιάστε πρώτα στο δικό σας παιδί που πληγώθηκε. Δώστε λέξεις στο συναίσθημά του: «Αυτό δεν σου άρεσε, έτσι δεν είναι; Βλέπω ότι στεναχωρήθηκες».
Στη συνέχεια, στρέψτε το βλέμμα στο παιδί που έκανε τη ζημιά και πείτε: «Φαίνεται ότι ο φίλος σου δεν ένιωσε καλά με αυτό. Τι μπορούμε να κάνουμε τώρα;». Στόχος είναι να βοηθήσουμε τα παιδιά να βρουν τρόπο να επανασυνδεθούν και να παίξουν σωστά, αντί απλώς να τα τιμωρήσουμε. Αργότερα στο σπίτι, συζητήστε το ξανά σε ήρεμο περιβάλλον: «Θυμάσαι τι έγινε νωρίτερα στο πάρκο; Ήταν δύσκολο, αλλά είμαι πάντα εδώ για να σε προστεύω».
4. «Ο 18 μηνών γιος μου άρπαξε την μπλούζα ενός μεγαλύτερου παιδιού και του έκλεψε το φορτηγάκι. Έπρεπε να παρέμβω αμέσως;»
Η συμβουλή της ψυχολόγου: Αν δεν κινδυνεύει η σωματική ακεραιότητα κανενός, κάντε μια μικρή παύση πριν ορμήξετε. Αφήστε τα παιδιά να επεξεργαστούν τη στιγμή. Αν δείτε ότι κολλάνε, μπείτε στη μέση όχι ως δικαστής, αλλά ως σχολιαστής: «Βλέπω ότι υπάρχει μόνο ένα φορτηγό και το θέλετε και οι δύο. Τι μπορούμε να κάνουμε;».
Αν δεν βρίσκουν λύση, καθοδηγήστε τα: «Θέλετε να παίξετε με τη σειρά; Πώς σας φαίνεται αυτό;». Δίνοντάς τους χώρο να σκεφτούν, μετατρέπετε έναν καβγά σε ένα σπουδαίο μάθημα κοινωνικοποίησης.
5. «Φοβάμαι να τη φέρω μαζί μου στα μαγαζιά γιατί ζητάει συνέχεια παιχνίδια και αν πω “όχι” γίνεται χαμός. Πώς προλαμβάνω τη σκηνή;»
Η συμβουλή της ψυχολόγου: Θέστε το όριο πριν βγείτε από το σπίτι και δώστε στο παιδί κάτι όμορφο να περιμένει. Για παράδειγμα: «Πάμε στο κατάστημα. Έχει πολλά παιχνίδια, αλλά σήμερα δεν θα αγοράσουμε τίποτα. Μόλις όμως τελειώσουμε, θα πάμε κατευθείαν στην παιδική χαρά».
Μέσα στο κατάστημα, κρατήστε το απασχολημένο δίνοντάς του έναν υπεύθυνο ρόλο. Ζητήστε του να βάζει τα πράγματα στο καλάθι. Η Benavides μοιράζεται ότι δίνει στη 6χρονη κόρη της τη λίστα των ψωνιών και ένα στυλό για να διαγράφει όσα προϊόντα βρίσκουν. Όταν το παιδί νιώθει χρήσιμο και ενεργό μέλος της διαδικασίας, ξεχνάει να γκρινιάξει!