Όταν σχεδιάζουμε το δωμάτιο ή τον χώρο παιχνιδιού ενός μωρού, η πρώτη μας αυθόρμητη σκέψη είναι συνήθως η αγορά μιας κλασικής κούνιας, ενός πάρκου ή ενός ρηλάξ. Υπάρχει όμως μια εναλλακτική προσέγγιση, εμπνευσμένη από τη φιλοσοφία Μοντεσσόρι, που ανατρέπει τα δεδομένα και προτείνει κάτι πολύ πιο απλό και ουσιαστικό: έναν καθορισμένο χώρο παιχνιδιού απευθείας στο πάτωμα.
Η ιδέα αυτή βασίζεται σε ένα χαμηλό στρώμα ή ένα μαλακό υπόστρωμα με κουβέρτες, το οποίο μετατρέπεται στο απόλυτο κέντρο δραστηριοτήτων, εξερεύνησης και οικογενειακής σύνδεσης.
Γιατί αυτή η προσέγγιση αλλάζει τα δεδομένα;
Η δημιουργία ενός σταθερού χώρου στο πάτωμα προσφέρει μοναδικά πλεονεκτήματα τόσο για το παιδί όσο και για τους γονείς:
- Γίνεται ο χώρος συνάντησης της οικογένειας: Το στρώμα στο πάτωμα προσκαλεί τους ενήλικες να κατέβουν στο επίπεδο του μωρού. Αντί να το κοιτάζετε από ψηλά, ξαπλώνετε δίπλα του, διαβάζετε βιβλία, παίζετε «αεροπλανάκι» και μοιράζεστε ποιοτικό χρόνο. Όπως λένε συχνά οι παιδοψυχολόγοι, «το καλύτερο παιχνίδι για το μωρό σας είστε εσείς», και η επιστήμη επιβεβαιώνει ότι η διαρκής λεκτική και οπτική αλληλεπίδραση είναι το πολυτιμότερο εφόδιο για την ανάπτυξή του.
- Ενθαρρύνει το αυτόνομο παιχνίδι: Σε έναν τέτοιο ασφαλή και ζεστό χώρο, το μωρό μπορεί να απασχοληθεί μόνο του, εξερευνώντας αντικείμενα που βρίσκονται σε χαμηλά καλάθια γύρω του, «ξεφυλλίζοντας» πάνινα βιβλία ή παρατηρώντας το περιβάλλον.
- Μεγαλώνει μαζί με το παιδί: Αυτός ο χώρος δεν είναι προσωρινός. Μπορεί να προσαρμόζεται διαρκώς και να αποτελέσει τη βάση για το δωμάτιο παιχνιδιού ενός νηπίου μέχρι την ηλικία των τριών ετών ή και αργότερα.
Η σύνδεση με τη Μοντεσσόρι και τη Θεωρία του Δεσμού
Η Μαρία Μοντεσσόρι πίστευε ακράδαντα ότι πρέπει να προσφέρουμε στα παιδιά —ακόμη και στα μωρά— ένα κατάλληλα διαμορφωμένο περιβάλλον που να τα προσκαλεί να εξερευνήσουν τον κόσμο αυτόνομα, χωρίς τους περιορισμούς που επιβάλλουν τα κάγκελα μιας κούνιας ή ενός πάρκου.
Παράλληλα, η προσέγγιση αυτή ευθυγραμμίζεται απόλυτα με τη Θεωρία του Συναισθηματικού Δεσμού (Attachment Theory). Ένα μωρό που νιώθει ασφάλεια και ξέρει ότι οι γονείς του είναι κοντά και έτοιμοι να ανταποκριθούν στο κλάμα του, αποκτά την αυτοπεποίθηση να απομακρυνθεί λίγα εκατοστά, να γυρίσει μπρούμυτα και να εξερευνήσει τον χώρο του με απόλυτη ηρεμία.
Πώς να δημιουργήσετε έναν χώρο παιχνιδιού Μοντεσσόρι στο πάτωμα
Η διαμόρφωση του χώρου είναι απλή, οικονομική και δεν απαιτεί εξειδικευμένο εξοπλισμό:
1. Το κρεβάτι στο πάτωμα (Floor Bed)
Αυτό είναι το κεντρικό στοιχείο. Μπορείτε να χρησιμοποιήσετε ένα απλό, λεπτό στρώμα (ακόμη και ένα στρώμα πλήρους μεγέθους που ήδη έχετε) ή εναλλακτικά, μη τοξικά αφρώδη πλακάκια παιχνιδιού (play mats).
2. Οργάνωση και ερεθίσματα
Τοποθετήστε γύρω από το στρώμα μερικά χαμηλά καλάθια με ασφαλή παιχνίδια, κατάλληλα για την ηλικία του. Στόχος είναι το μωρό να μπορεί να φτάσει μόνο του ό,τι τραβάει την προσοχή του.
3. Κανόνες ασφαλείας
- Για ενεργό παιχνίδι: Αν ο χώρος χρησιμοποιείται αποκλειστικά για παιχνίδι (και όχι για ύπνο) και το μωρό μπορεί να μετακινείται, μπορείτε να τοποθετήσετε περιμετρικά μεγάλα μαξιλάρια σώματος για να μην κυλάει προσκρούοντας στους τοίχους.
- Για ύπνο ή μικρότερα μωρά: Αν το μωρό είναι πολύ μικρό και δεν μπορεί ακόμα να αναποδογυρίσει μόνο του, ή αν σκοπεύετε να το αφήνετε να κοιμάται εκεί, αποφύγετε εντελώς τα μαξιλάρια, τις βαριές κουβέρτες και τα λούτρινα παιχνίδια, καθώς αποτελούν κίνδυνο ασφυξίας.
- Επίβλεψη: Αν και ο χώρος αυτός έχει σχεδιαστεί για να ενισχύει την ανεξαρτησία, σε καμία περίπτωση δεν προορίζεται για παιχνίδι χωρίς την παρουσία και την επίβλεψη του γονέα.
Η ουσία
Δίνοντας στο παιδί έναν δικό του ελεύθερο χώρο στο πάτωμα, του κάνετε ένα μεγάλο δώρο. Του επιτρέπετε να νιώσει το σώμα του, να κάνει εξάσκηση στο “tummy time” (στήριξη στο στήθος) και να ανακαλύψει τις δυνατότητές του, έχοντας εσάς δίπλα του, στο δικό του ακριβώς επίπεδο.
πηγή: nurtureandthriveblog