«Τα δεδομένα σας είναι ιδιωτικά. Τελεία και παύλα». Με αυτή την κατηγορηματική φράση υποδέχεται τους χρήστες της η δημοφιλής εφαρμογή παρακολούθησης περιόδου Stardust, η οποία συνδυάζει τον εμμηνορροϊκό κύκλο με την αστρολογία.
Το πρόβλημα, ωστόσο, είναι ότι εσείς και η Stardust ενδέχεται να έχετε εντελώς διαφορετικό ορισμό για το τι σημαίνει «ιδιωτικό».
Μια νέα, αποκαλυπτική έκθεση του Ιδρύματος Mozilla (δημιουργού του Firefox) που κοινοποιήθηκε αποκλειστικά στο BBC, εξέτασε τις πρακτικές ασφαλείας έξι παγκοσμίως γνωστών εφαρμογών: Flo, Clue, Stardust, Spot On, Period Calendar και Euki. Τα ευρήματα δείχνουν ότι ενώ ορισμένες εφαρμογές αποτελούν πρότυπα ασφαλείας, άλλες διοχετεύουν ευαίσθητες πληροφορίες σε κολοσσούς όπως η Google, η Meta και το TikTok, ή σε άγνωστες εταιρείες ανάλυσης δεδομένων.
Γιατί Αυτή η Παρακολούθηση Είναι Επικίνδυνη Σήμερα;
Αν και το διαμοιρασμένο μάρκετινγκ είναι συχνά νόμιμο, το τοπίο άλλαξε ριζικά όταν το Ανώτατο Δικαστήριο των ΗΠΑ ανέτρεψε τις ομοσπονδιακές προστασίες για την άμβλωση. Οι ειδικοί προειδοποιούν ότι τα ψηφιακά ίχνη της αναπαραγωγικής υγείας μιας γυναίκας μπορούν πλέον να χρησιμοποιηθούν ως αποδεικτικά στοιχεία σε ποινικές υποθέσεις.
«Τα δεδομένα που συλλέγονται από μια εφαρμογή περιόδου αποτελούν μέρος ενός ολόκληρου ιστού παρακολούθησης που μπορεί να αποδειχθεί εξαιρετικά αποκαλυπτικός για τις αρχές.» — Sara Geoghegan, Electronic Privacy Information Center
Οδηγός Προστασίας: 4 Κρίσιμες Ερωτήσεις Πριν Επιλέξετε Εφαρμογή
Προκειμένου να προστατεύσετε τα προσωπικά σας δεδομένα, η έρευνα της Mozilla προτείνει να εξετάζετε τα εξής τέσσερα κριτήρια:
1. Ποιος έχει πρόσβαση στα δεδομένα υγείας σας;
Η Stardust αποδείχθηκε η μοναδική εφαρμογή που μοιράζεται λεπτομερή δεδομένα αναπαραγωγικής υγείας με την εξωτερική εταιρεία διαχείρισης RudderStack (η οποία δεν αναφέρεται καν στην πολιτική απορρήτου της). Οι πληροφορίες αυτές περιλαμβάνουν:
- Κατάσταση εγκυμοσύνης και χρήση αντισυλληπτικών.
- Διακυμάνσεις της διάθεσης και συμπτώματα (κράμπες, ευαισθησία στο στήθος).
- Κατανάλωση αλκοόλ.
Η απάντηση της Stardust: Εκπρόσωπος δήλωσε ότι η RudderStack λειτουργεί μόνο ως «τεχνικό κανάλι» δρομολόγησης, δεν αποθηκεύει τα δεδομένα μακροπρόθεσμα και απαγορεύεται συμβατικά να τα πουλήσει, ενώ δεν αποστέλλονται ονόματα ή στοιχεία επικοινωνίας.
Παράλληλα, η εφαρμογή Spot On (του οργανισμού Planned Parenthood) δεν παρακολουθεί η ίδια τους χρήστες, αλλά αν χρησιμοποιήσετε το chatbot ή την εύρεση γιατρού, μεταφέρεστε στον ιστότοπό της. Εκεί, η Mozilla ανακάλυψε ότι η εταιρεία ανάλυσης AB Tasty λαμβάνει γνώση για το αν ψάχνετε εξετάσεις για HIV ή φροντίδα επιβεβαίωσης φύλου.
2. Ποιος βλέπει ότι χρησιμοποιείτε την εφαρμογή;
Ακόμη κι αν μια εφαρμογή δεν μοιράζεται ιατρικά συμπτώματα, συχνά αποστέλλει έναν αριθμό αναγνώρισης (ID) της συσκευής σας σε διαφημιστικές πλατφόρμες.
- Το Period Calendar στέλνει στοιχεία συσκευής στην Google και την InMobi χωρίς δυνατότητα εξαίρεσης.
- Η Stardust μοιράζεται παρόμοια δεδομένα με το Facebook και την AppsFlyer (αν και μπορείτε να το απενεργοποιήσετε από τις ρυθμίσεις του τηλεφώνου σας).
3. Πού αποθηκεύονται τα δεδομένα σας;
Το πού βρίσκονται αποθηκευμένες οι πληροφορίες σας κρίνει το πόσο ευάλωτες είναι σε κρατικές κλήσεις ή κυβερνοεπιθέσεις.
- Το Υπόδειγμα (Euki): Η μόνη εφαρμογή που η Mozilla συνιστά χωρίς καμία επιφύλαξη. Αποθηκεύει τα πάντα αποκλειστικά στη συσκευή σας και ποτέ σε cloud servers. Δεν απαιτεί λογαριασμό (πλήρης ανωνυμία) και διαθέτει λειτουργία «παγίδας»: αν κάποιος σας αναγκάσει να ξεκλειδώσετε το τηλέφωνο, εμφανίζει ψεύτικα, αβλαβή δεδομένα.
- Οι Δημοφιλείς (Flo & Clue): Δεν μοιράζονται δεδομένα υγείας με τρίτους και προσφέρουν εύκολη εξαίρεση από τις διαφημίσεις. Ωστόσο, η Mozilla τις επικρίνει επειδή συγκεντρώνουν τεράστιο όγκο πληροφοριών στους δικούς τους διακομιστές. Οι εταιρείες απαντούν ότι αυτό είναι απαραίτητο για τη λειτουργία τους και ότι προστατεύονται από την αυστηρή ευρωπαϊκή νομοθεσία (καθώς εδρεύουν στην Ευρώπη). Η Flo προσφέρει επιπλέον «Λειτουργία Ανωνυμίας».
4. Ποιο είναι το ιστορικό της εφαρμογής;
Οι υποσχέσεις του σήμερα δεν ξεγράφουν τα λάθη του παρελθόντος.
- Η Flo ήρθε σε συμβιβασμό με την Ομοσπονδιακή Επιτροπή Εμπορίου των ΗΠΑ (FTC) το 2021, μετά από καταγγελίες ότι μοιραζόταν κρυφά δεδομένα με τη Meta και τη Google (πρακτική που έκτοτε σταμάτησε, βελτιώνοντας ραγδαία την ασφάλειά της).
- Το 2022, έρευνες αποκάλυψαν ότι λίστες χρηστών των Clue και Period Calendar πωλούνταν online μέσω του διαφημιστικού δικτύου των κινητών.
- Η Stardust αφαίρεσε αθόρυβα από το site της τις αναφορές περί «κρυπτογράφησης από άκρο σε άκρο» (end-to-end encryption) όταν άρχισε να δέχεται ερωτήσεις από δημοσιογράφους.
πηγή: BBC