Ένα απλό χαμόγελο ή ένα συνοφρυωμένο βλέμμα μπορεί να κρύβει πολύτιμες πληροφορίες για την ψυχική υγεία ενός παιδιού. Τα πρόσωπα στα οποία ένα παιδί επιλέγει να δώσει μεγαλύτερη προσοχή προσφέρουν πλέον στους επιστήμονες έναν αξιόπιστο «χάρτη» για την έγκαιρη διάγνωση της κατάθλιψης.
Σύμφωνα με μια πρωτοποριακή μελέτη του Ινστιτούτου Διαταραχών της Διάθεσης στο Πανεπιστήμιο του Μπίνγκχαμτον (SUNY), η κατάθλιψη επηρεάζει άμεσα τον βαθμό στον οποίο τα παιδιά εστιάζουν σε συναισθηματικές εκφράσεις (λυπημένα ή χαρούμενα πρόσωπα). Το πιο ενδιαφέρον εύρημα, ωστόσο, είναι ότι οι αλλαγές αυτές παρουσιάζουν εντελώς διαφορετικά μοτίβα, ανάλογα με το αν υπάρχει οικογενειακό ιστορικό κατάθλιψης.
Η μελέτη, η οποία δημοσιεύθηκε στο επιστημονικό περιοδικό Journal of Psychopathology and Clinical Science, επιτρέπει στους ειδικούς να εντοπίσουν τα σημάδια κινδύνου καθώς αναπτύσσονται, αντί να τα μελετούν αφού έχουν ήδη εδραιωθεί.
Η Καινοτομία: Παρακολούθηση του Βλέμματος (Eye-Tracking) σε Βάθος Χρόνου
Παλαιότερες έρευνες είχαν συνδέσει την κατάθλιψη με την τάση των παιδιών να κοιτάζουν θλιμμένα πρόσωπα, χωρίς όμως να είναι σαφές αν αυτή η προτίμηση αποτελεί την αιτία ή τη συνέπεια της διαταραχής. Η ομάδα του Μπίνγκχαμτον, σε συνεργασία με το Πανεπιστήμιο του Νέου Μεξικού, πρωτοτύπησε εξετάζοντας πώς τα πρότυπα προσοχής και τα καταθλιπτικά συμπτώματα αλληλοπροβλέπονται με την πάροδο του χρόνου.
Οι ερευνητές παρακολούθησαν 242 παιδιά και τις μητέρες τους μία φορά κάθε έξι μήνες για διάστημα δύο ετών. Σε κάθε επίσκεψη:
- Τα παιδιά παρακολουθούσαν στην οθόνη ζεύγη προσώπων (ένα ουδέτερο και ένα συναισθηματικό: χαρούμενο, λυπημένο ή θυμωμένο).
- Ειδική τεχνολογία eye-tracking κατέγραφε με ακρίβεια χιλιοστού πού ακριβώς στρεφόταν η προσοχή των ματιών τους και για πόση ώρα.
Διαφορετικό Ιστορικό, Διαφορετικά Μοτίβα Προσοχής
Τα αποτελέσματα της έρευνας έδειξαν ότι η εμφάνιση συμπτωμάτων κατάθλιψης χωρίζει τα παιδιά σε δύο ξεχωριστές κατηγορίες, με βάση το γονιδιακό και περιβαλλοντικό τους υπόβαθρο:
1. Παιδιά με οικογενειακό ιστορικό κατάθλιψης: Μαγνήτης η θλίψη
Όταν τα παιδιά μητέρων με ιστορικό μείζονος καταθλιπτικής διαταραχής άρχιζαν να εμφανίζουν συμπτώματα κατάθλιψης, το βλέμμα τους «κλείδωνε» στα λυπημένα πρόσωπα.
«Για όσα παιδιά βρίσκονται ήδη σε κίνδυνο, όσο περισσότερο βιώνουν τα ίδια την κατάθλιψη, τόσο περισσότερο χάνουν την ικανότητά τους να αποσπάσουν την προσοχή τους από τα θλιβερά πράγματα γύρω τους», εξηγεί ο Μπράντον Γκιμπ, διευθυντής του Ινστιτούτου.
Λόγω της συχνής έκθεσής τους σε εκφράσεις θλίψης στο σπίτι, οι εκφράσεις αυτές γίνονται ακόμη πιο έντονες και ελκυστικές για το βλέμμα τους όταν τα ίδια νιώθουν ψυχική πίεση.
2. Παιδιά χωρίς οικογενειακό ιστορικό: Απώλεια της χαράς
Αντίθετα, όταν τα παιδιά με ελεύθερο οικογενειακό ιστορικό εμφάνιζαν τάσεις κατάθλιψης, δεν στρέφονταν στη θλίψη, αλλά σταματούσαν να κοιτάζουν τα χαρούμενα πρόσωπα. Στην περίπτωση αυτή, η κατάθλιψη φαίνεται να υπονομεύει έναν φυσικό προστατευτικό παράγοντα του παιδιού: την ικανότητά του να αναζητά και να εστιάζει στα θετικά ερεθίσματα του περιβάλλοντός του.
Το Επόμενο Βήμα
Οι επιστήμονες σκοπεύουν να συνεχίσουν την παρακολούθηση της ίδιας ομάδας παιδιών μέχρι την εφηβεία. Στόχος τους είναι να κατανοήσουν πλήρως πώς αυτές οι ασυνείδητες προκαταλήψεις του βλέμματος μεταφράζονται σε κλινικές διαγνώσεις κατάθλιψης καθώς τα παιδιά μεγαλώνουν, ανοίγοντας τον δρόμο για εξειδικευμένα προγράμματα πρόληψης.
πηγή: miragenews